Dusza ludzka jest pudełkiem, z którego zawsze może wyskoczyć pajac strojący miny i wywalający język na brodę, ale zdarzają się sytuacje, kiedy ten sam pajac ogranicza się do patrzenia na nas znad krawędzi pudełka, i widząc, że przypadkiem działamy według tego, co jest sprawiedliwe i szczere, z aprobatą kiwa głową i znika, myśląc, że jeszcze [...]


dusza-ludzka-jest-pudełkiem-z-którego-zawsze-może-wyskoczyć-pajac-strojący-miny-i-wywalający-język-na-brodę-ale-zdarzają-ę-sytuacje-kiedy
josé saramagoduszaludzkajestpudełkiemktóregozawszemożewyskoczyćpajacstrojącyminywywalającyjęzyknabrodęalezdarzająsięsytuacjekiedytensamograniczadopatrzenianasznadkrawędzipudełkawidzącżeprzypadkiemdziałamywedługtegocosprawiedliweszczereaprobatąkiwagłowąznikamyślącjeszczedusza ludzkaludzka jestjest pudełkiemz któregoktórego zawszezawsze możemoże wyskoczyćwyskoczyć pajacpajac strojącystrojący minyminy ii wywalającywywalający językjęzyk nana brodęale zdarzajązdarzają sięsię sytuacjekiedy tenten samsam pajacpajac ograniczaogranicza sięsię dodo patrzeniapatrzenia nana nasnas znadznad krawędzikrawędzi pudełkai widzącże przypadkiemprzypadkiem działamydziałamy wedługwedług tegoco jestjest sprawiedliwesprawiedliwe ii szczerez aprobatąaprobatą kiwakiwa głowągłową ii znikaże jeszczejeszcze []dusza ludzka jestludzka jest pudełkiemz którego zawszektórego zawsze możezawsze może wyskoczyćmoże wyskoczyć pajacwyskoczyć pajac strojącypajac strojący minystrojący miny iminy i wywalającyi wywalający językwywalający język najęzyk na brodęale zdarzają sięzdarzają się sytuacjekiedy ten samten sam pajacsam pajac ograniczapajac ogranicza sięogranicza się dosię do patrzeniado patrzenia napatrzenia na nasna nas znadnas znad krawędziznad krawędzi pudełkaże przypadkiem działamyprzypadkiem działamy wedługdziałamy według tegoco jest sprawiedliwejest sprawiedliwe isprawiedliwe i szczerez aprobatą kiwaaprobatą kiwa głowąkiwa głową igłową i znikaże jeszcze []

Nadzieja, być może, stanowi ten sam materiał, z którego uczyniona jest nasza dusza.Pajac: Każdy człowiek staje się pajacem byle go pociągnąć za odpowiednią nitkę.Każdemu zdarzają się w życiu sprawy, niczym mur, którego nie można przeskoczyć. Bijemy o ten mur głową, a potem patrzymy głupio przed siebie.Człowiek najprawdopodobniej rodzi się z długiem, którego nigdy nie może spłacić, niezależnie od tego, jak bardzo się stara, bo dług ten ciągle rośnie. Człowiek zawsze zawdzięcza coś innym. Jeśli zignoruje ten dług, to powoli zatruwa sobie duszę. Jeśli zaczyna go spłacać, to w rezultacie powoduje tylko zwiększenie zadłużenia. Ale to, co potrafi dać, jest miarą jego człowieczeństwa.Patrząc z tunelu drzew ponad wąwozem na niebo z białymi obłokami sunącymi z wiatrem, kochałem ten kraj tak, że byłem szczęśliwy podobnie jak jest się szczęśliwym, gdy było się z kobietą, którą się kocha naprawdę, kiedy to człowiek jest pusty i czuje, jak to znów wzbiera i już jest, i nigdy nie można tego mieć w całości, a jednak można mieć to, co jest w danej chwili, i chce się jeszcze i jeszcze więcej mieć i być, i przeżyć, posiąść znowu na zawsze, na to długie, nagle kończące się zawsze; i czas się zatrzymuje, niekiedy w tak zupełnym bezruchu, że potem czekasz, aby usłyszeć, jak zacznie płynąć, a on rusza bardzo powoli. Ale wtedy nie jesteś sam, bo jeżeli naprawdę kochałeś szczęśliwie i nietragicznie, ona kocha cię zawsze; wszystko jedno, kogo pokocha i dokąd pójdzie, ciebie kocha bardziej. Więc jeśli kochałeś jakąś kobietę i jakiś kraj, to miałeś wielkie szczęście, i jeżeli potem umrzesz, to już jest nieważne.Według ustaw najwyższych człowiek człowiekowi nigdy obojętny nie bywa: zawsze ten tego, a ten owego może zniecierpliwić lub pocieszyć, zgorszyć lub nauczyć, zabawić lub znudzić.